Polymers in Medicine

Polim. Med.
Index Copernicus (ICV 2021) – 120.65
MNiSW – 70
Average rejection rate – 27.13%
ISSN 0370-0747 (print)
ISSN 2451-2699 (online) 
Periodicity – biannual

Download PDF

Polymers in Medicine

2013, vol. 43, nr 3, July-September, p. 191–197

Publication type: review article

Language: Polish

Wpływ stresu oksydacyjnego na procesy regeneracji tkankowej

Influence of Oxidative Stress on Tissue Regeneration

Barbara Kmiecik1,A,B,C,D,F, Anna Skotny2,B,C,G, Małgorzata Batycka1,A,G, Renata Wawrzaszek1,G, Zbigniew Rybak1,E,F

1 Zakład Chirurgii Eksperymentalnej i Badania Biomateriałów Uniwersytetu Medycznego im. Piastów Śląskich we Wrocławiu, Wrocław, Polska

2 Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych Geriatrii i Alergologii Uniwersytetu Medycznego im. Piastów Śląskich we Wrocławiu, Wrocław, Polska

Streszczenie

W reakcjach redoks uczestniczą oksydanty i antyoksydanty, które pełnią kluczową rolę w wielu procesach biochemicznych i komórkowych jak również biosyntezie i regulacji procesów zachodzących na poziomie molekularnym. W normalnej sytuacji w organizmie jest równowaga między procesami oksydacyjnymi i redukcyjnymi. Kiedy dochodzi do przewagi procesów utleniających, powstaje stres oksydacyjny. Prowadzi on do uszkodzenia wielu struktur biologicznych, co skutkuje zaburzeniem wielu procesów zachodzących w organizmie. Najbardziej wrażliwe na stres oksydacyjny są lipidy i białka. Utlenianie lipidów może doprowadzić do degradacji błony komórkowej, oksydacja białek w końcowej fazie powoduje natomiast zmianę ich właściwości biochemicznych. Sugeruje się, że procesy oksydacyjne towarzyszą stanom zapalnym i wpływają na ich rozwój. Sytuacja może prowadzić do powstania wielu ciężkich chorób, m.in. miażdżycy. Naukowcy sądzą, że stres oksydacyjny pełni główną rolę w patogenezie wielu stanów chorobowych. Procesom oksydacyjnym mogą zapobiegać antyoksydanty oraz enzymy przeciwdziałające procesom utleniającym, które są jednymi z mechanizmów obronnych organizmu.

Abstract

The redox reactions involving oxidants and antioxidants play a key role in many biochemical pathways and cellular biosynthesis and regulation processes at the molecular level. Normally, there is the balance between oxidative and reductive processes in the organism. If oxidative processes are prevalent, it will result in oxidative stress. It leads to damage of many biological structures, resulting in impairment of many processes at the molecular level. Lipids and proteins are most sensitive to oxidative stress structures. Lipid oxidation can result in degradation of the cell membrane, whereas the oxidation of proteins can result in a change of their properties. It is suggested that oxidative processes accompany inflammation and affect their growth. This situation can lead to a number of serious diseases such as tumors. Many scientists claim that oxidative stress causes many pathological conditions. Enzymes and antioxidants, which are one of the body’s defenses, can prevent oxidative processes.

Słowa kluczowe

stres oksydacyjny, antyoksydanty, regeneracja tkanek, RFT, enzymy detoksykacyjne

Key words

oxidative stress, antioxidants, tissue regeneration, ROS, detoxification enzymes

References (23)

  1. Jin G. et al.: Tissue engineered plant extracts as nanofibrous wound dressing. Biomaterials 2012, 34, 724–734.
  2. Szewczyk M.T. et al.: Wybrane aspekty leczenia ran przewlekłych. Przew. Lek. 2005, 5, 54–60.
  3. Reuter S. et al.: Oxidative stress, inflammation, and cancer: how are they linked? Free Rad. Biol. Med. 2010, 49,11, 1603– 1616.
  4. Havran W.L., Jameson J.M.: Epidermal T cells and wound healing. J. Immunol. 2010, 184, 10, 5423–5428.
  5. Corsini E. et al.: Role of oxidative stress in chemical allergens induced skin cells activation. Food Chem. Toxicol. 2013, Feb 27.
  6. Kohen R., Nyska A.: Invited review: Oxidation of biological systems: oxidative stress phenomena, antioxidants, redox reactions, and methods for their quantification. Toxicol. Path. 2002, 30, 6, 620–650.
  7. Kohen R.: Skin antioxidants: their role in aging and in oxidative stress – new approaches for their evaluation. Biomed. Pharmacother. 1999, 53, 4, 181–192.
  8. Murakami A. et al.: Inhibitory effect of citrus nobiletin on phorbol ester-induced skin inflammation, oxidative stress, and tumor promotion in mice. Cancer Res. 2000, 60, 18, 5059–5066.
  9. Shacter E.: Quantification and significance of protein oxidation in biological samples 1*. Drug Metabol. Rev. 2000, 32, 3–4, 307–326.
  10. Poljsak B., Dahmane R.G., Godić A.: Intrinsic skin aging: The role of oxidative stress. Acta Dermatovenerol. Alpina, Panonica, et Adriatica 2012, 21, 2, 33.
  11. Corsini E. et al.: Role of oxidative stress in chemical allergens induced skin cells activation. Food Chem. Toxicol. 2013, Feb 27.
  12. Miyazawa M., Takashima A.: Development and validation of a new in vitro assay designed to measure contact allergen-triggered oxidative stress in dendritic cells. J. Dermatol. Sci. 2012, 68(2), 73–81.
  13. Bickers D.R., Athar M.: Oxidative stress in the pathogenesis of skin disease. J. Investig. Dermatol. 2006, 126, 12, 2565–2575.
  14. Łagowska-Lenard M. et al.: Stres oksydacyjny w udarze mózgu. Pol. Merk. Lek. 2008, 147, 25, 205–208.
  15. Zou Ji-Ping et al.: Mesenchymal Stem Cells/Multipotent Mesenchymal Stromal Cells (MSCs) Potential Role in Healing Cutaneous Chronic Wounds. Int. J. Low. Eextr. Wounds 2012, 11, 4, 244–253.
  16. Schreml S. et al.: The impact of the pH value on skin integrity and cutaneous wound healing. J. Eur. Acad. Dermatol. Venerol. 2010, 24, 4, 373–378.
  17. Soneja A., Drews M., Malinski T.: Role of nitric oxide, nitroxidative and oxidative stress in wound healing. Pharmacol. Reports 2005, 57, 108.
  18. Augustyniak A., Michalak K., Skrzydlewska E.: Wpływ stresu oksydacyjnego indukowanego etanolem na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). The action of oxidative stress induced by ethanol on the central nervous system (CNS). J. Cover 2013, 67.
  19. Ścibior D., Czeczot H.: Katalaza – budowa, właściwości, funkcje. Catalase: structure, properties, functions. J. Cover 2013, 67.
  20. Łukaszewicz-Hussain A.: Rola glutationu i enzymów z nim związanych w procesach antyoksydacyjnych organizmu. Med. Pr. 2003, 54, 5, 473–479.
  21. Schäfer M., Werner S.: Oxidative stress in normal and impaired wound repair. Pharmacol. Res. 2008, 58, 2, 165–171.
  22. Matés J.M. et al.: Oxidative stress in apoptosis and cancer: an update. Arch. Toxicol. 2012, 86, 11, 1649–1665.
  23. Kulawiak-Gałąska D.: Mechanizmy wolnorodnikowego działania doksorubicyny w układach biologicznych, praca doktorska, Akademia Medyczna w Gdańsku, Gdańsk 2006.